Σε μια νέα προσπάθεια να ξεμπλοκάρει το αμερικανικό σχέδιο για τη Γάζα, ο απεσταλμένος του Ντόναλντ Τραμπ και γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, Τζάρεντ Κούσνερ, συναντήθηκε σήμερα στην Ιερουσαλήμ με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Η πολύωρη συνάντηση πραγματοποιήθηκε ενώ το νέο αμερικανικό σχέδιο των 15 σημείων παραμένει ουσιαστικά μπλοκαρισμένο: η Χαμάς δηλώνει ότι το έχει αποδεχθεί υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, ενώ ο Νετανιάχου έχει απορρίψει τη σημερινή μορφή του.
- Η Ουάσιγκτον προωθεί νέο οδικό χάρτη 15 σημείων.
- Προβλέπεται σταδιακός αφοπλισμός της Χαμάς.
- Παράλληλα προβλέπεται σταδιακή απόσυρση ισραηλινών δυνάμεων.
- Η Χαμάς δηλώνει ότι συμφωνεί με το σχέδιο, αλλά θέτει όρους για την εφαρμογή του.
- Ο Νετανιάχου απαιτεί πλήρη αφοπλισμό πριν από οποιαδήποτε ισραηλινή αποχώρηση.
Πρώτα συνάντηση με τη Χαμάς στο Κάιρο
Πριν μεταβεί στην Ιερουσαλήμ, ο Κούσνερ είχε την Κυριακή στο Κάιρο μια σπάνια, πολύωρη συνάντηση με τον ηγέτη της Χαμάς Χαλίλ αλ-Χάγια.
Στις συνομιλίες συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι χωρών που διαδραματίζουν μεσολαβητικό ρόλο, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, το Κατάρ και η Τουρκία.
Βασικός στόχος της αμερικανικής πλευράς ήταν να διαπιστωθεί κατά πόσο η Χαμάς παραμένει δεσμευμένη στον νέο οδικό χάρτη και ειδικότερα στη διαδικασία παράδοσης των όπλων της.
Η κρίσιμη λεπτομέρεια:
Η αποδοχή της Χαμάς δεν είναι άνευ όρων. Η οργάνωση ζητά από το Ισραήλ να σταματήσει τις επιθέσεις και να αρχίσει την απόσυρση των δυνάμεών του ως μέρος της εφαρμογής της συμφωνίας.
Τι προβλέπει ο αμερικανικός οδικός χάρτης
Το αμερικανικό σχέδιο επιχειρεί να συνδέσει δύο από τα δυσκολότερα ζητήματα της μεταπολεμικής Γάζας: τον αφοπλισμό της Χαμάς και την αποχώρηση του ισραηλινού στρατού.
- Σταδιακή παράδοση όπλων από τη Χαμάς.
- Σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων.
- Ανάληψη της καθημερινής διοίκησης της Γάζας από παλαιστινιακή τεχνοκρατική επιτροπή.
- Ανάπτυξη διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης.
- Έναρξη της διαδικασίας ανοικοδόμησης της Γάζας.
Σύμφωνα με το σχέδιο, η Χαμάς θα παραδίδει σταδιακά όπλα στην παλαιστινιακή τεχνοκρατική αρχή, ενώ παράλληλα το Ισραήλ θα σταματά τις επιθέσεις και θα αποσύρει σταδιακά τις δυνάμεις του.
Η Χαμάς έχει συνδέσει, πάντως, την παράδοση των βαρύτερων όπλων της και με μια αξιόπιστη πορεία προς παλαιστινιακή αυτοδιάθεση και κρατική υπόσταση.
Το «όχι» του Νετανιάχου
Το βασικό εμπόδιο βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην ισραηλινή πλευρά. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει απορρίψει δημόσια τον οδικό χάρτη στην παρούσα μορφή του.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός επιμένει ότι καμία ισραηλινή δύναμη δεν πρέπει να αποχωρήσει από τη Γάζα πριν ολοκληρωθεί ο πλήρης αφοπλισμός της Χαμάς και των υπόλοιπων ένοπλων οργανώσεων.
Η Χαμάς συνδέει τον αφοπλισμό με ισραηλινή απόσυρση και παύση των επιθέσεων. Ο Νετανιάχου απαιτεί πρώτα πλήρη αφοπλισμό και μετά απόσυρση. Εκεί βρίσκεται σήμερα ο πυρήνας της διαφωνίας.
Η Χαμάς εκτός της μελλοντικής διακυβέρνησης
Η αμερικανική πλευρά επιμένει παράλληλα ότι η Γάζα δεν μπορεί να επιστρέψει σε καθεστώς στο οποίο θα αποτελεί βάση για επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και ότι η Χαμάς δεν πρέπει να έχει μελλοντικό κυβερνητικό ρόλο στον παλαιστινιακό θύλακα.
Η οργάνωση βρισκόταν στην εξουσία στη Γάζα από το 2007 και ηγήθηκε της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο νότιο Ισραήλ, η οποία αποτέλεσε την αφετηρία του πολέμου που ακολούθησε.
Μια συμφωνία που παραμένει στον αέρα
Παρά τη νέα αμερικανική διπλωματική κινητικότητα, η απόσταση μεταξύ των δύο πλευρών εξακολουθεί να είναι σημαντική.
Χωρίς κοινή συμφωνία για το ποιο βήμα θα γίνει πρώτο —ο αφοπλισμός ή η ισραηλινή απόσυρση— παραμένουν παγωμένα και άλλα κρίσιμα κομμάτια του σχεδίου, μεταξύ των οποίων η ανοικοδόμηση της Γάζας και η ανάπτυξη διεθνών δυνάμεων.
Ο Κούσνερ επιχειρεί να γεφυρώσει μια διαφωνία που δεν είναι καθόλου τεχνική.
Αφορά το ποιος θα κάνει πρώτος το βήμα που θεωρεί επικίνδυνο: η Χαμάς να παραδώσει τα όπλα της πριν αποχωρήσει το Ισραήλ ή το Ισραήλ να αρχίσει να αποσύρεται πριν ολοκληρωθεί ο αφοπλισμός. Χωρίς απάντηση σε αυτό το ερώτημα, το αμερικανικό σχέδιο για τη Γάζα παραμένει περισσότερο ένας οδικός χάρτης παρά μια συμφωνία έτοιμη να εφαρμοστεί.
Πηγές: Reuters, Associated Press – 17 Αυγούστου 2026.
