Δεν πρόκειται για αποθήκη ενός τυχαίου οργανισμού. Άγνωστοι κατάφεραν να μπουν στις εγκαταστάσεις της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας στο Ελληνικό, να αφαιρέσουν καρούλια με καλώδια που προορίζονταν για το νέο σύστημα επικοινωνιών και καταγραφής φωνής VCRS και να αποχωρήσουν. Νεότερες πληροφορίες αναφέρουν ότι η ποσότητα που εκλάπη δεν επηρεάζει την υλοποίηση του έργου και ότι δεν αφαιρέθηκε ήδη εγκατεστημένος εξοπλισμός. Αυτό όμως δεν εξαφανίζει το βασικό ερώτημα: πώς παραβιάζεται ένας χώρος που φιλοξενεί υλικό για κρίσιμες υποδομές της ελληνικής αεροναυτιλίας;
Το περιστατικό σημειώθηκε το απόγευμα της Παρασκευής 28 Αυγούστου στις εγκαταστάσεις της ΥΠΑ στο Ελληνικό. Σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής δημοσιογραφικές πληροφορίες, οι δράστες παραβίασαν την περίφραξη, μπήκαν στον χώρο, αφαίρεσαν καλώδια που είχαν παραδοθεί για τις εργασίες του νέου Voice Communication & Recording System και αποχώρησαν με όχημα.
Το περιστατικό σε τέσσερις γραμμές
Χώρος: Εγκαταστάσεις ΥΠΑ στο Ελληνικό
Τι εκλάπη: Καλώδια που προορίζονταν για το νέο VCRS
Τι ΔΕΝ προκύπτει: Ότι τέθηκε εκτός λειτουργίας το σημερινό σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας
Νεότερη πληροφορία: Η ποσότητα που αφαιρέθηκε δεν αναμένεται να καθυστερήσει το έργο
Το fact-check: Δεν «έπεσε» το FIR Αθηνών από την κλοπή
Επειδή το θέμα αφορά την αεροπορική ασφάλεια, χρειάζεται ακρίβεια και όχι δραματοποίηση.
Η κλοπή αφορά υλικό που προοριζόταν για την εγκατάσταση του νέου VCRS. Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι αφαιρέθηκε καλώδιο από ήδη λειτουργούσα υποδομή ή ότι η κλοπή προκάλεσε πρόβλημα στις σημερινές επικοινωνίες του FIR Αθηνών.
Μάλιστα, μεταγενέστερες πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν το βράδυ του Σαββάτου αναφέρουν ότι η ποσότητα του καλωδίου που αφαιρέθηκε δεν είναι τέτοια ώστε να επηρεάζει την πορεία του έργου. Αναφέρεται επίσης ότι το καλώδιο περιείχε χαλκό και εξετάζεται το ενδεχόμενο αυτό να αποτέλεσε το κίνητρο της κλοπής.
Άρα: δεν τεκμηριώνεται ότι το συγκεκριμένο περιστατικό έθεσε άμεσα σε κίνδυνο πτήσεις. Το πρόβλημα που τεκμηριώνεται είναι διαφορετικό και εξίσου σοβαρό: η δυνατότητα εισόδου και κλοπής υλικού από εγκαταστάσεις μιας υπηρεσίας με κρίσιμο ρόλο στην αεροναυτιλία.
Κι εδώ η κυβέρνηση δεν μπορεί να απαντήσει μόνο «δεν καθυστερεί το έργο»
Το αν μπορούν να αντικατασταθούν γρήγορα μερικά καρούλια καλωδίων είναι το μικρότερο από τα ερωτήματα.
Το μεγαλύτερο είναι ποια μέτρα φυσικής ασφάλειας εφαρμόζονται σε εγκαταστάσεις της ΥΠΑ, ποιος είχε την ευθύνη επιτήρησης του συγκεκριμένου χώρου, πόσο εύκολη ήταν η πρόσβαση των δραστών και πόσο χρόνο χρειάστηκαν για να αφαιρέσουν το υλικό και να φύγουν.
Αν επιβεβαιωθεί ότι οι δράστες απλώς παραβίασαν την περίφραξη, φόρτωσαν τα καλώδια σε όχημα και αποχώρησαν, τότε δεν μιλάμε μόνο για μια συνηθισμένη κλοπή χαλκού.
Μιλάμε για κενό φύλαξης σε εγκαταστάσεις δημόσιας υπηρεσίας που διαχειρίζεται συστήματα και έργα ζωτικής σημασίας για τον έλεγχο της εναέριας κυκλοφορίας.
Το σωστό ερώτημα δεν είναι «πόσο έκανε το καλώδιο». Είναι αν κάποιος μπορεί να φτάσει τόσο εύκολα σε υλικό που βρίσκεται μέσα σε εγκατάσταση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας. Γιατί σήμερα ήταν καλώδιο που δεν είχε ακόμη εγκατασταθεί. Η ασφάλεια μιας κρίσιμης υποδομής όμως δεν μπορεί να εξαρτάται από το αν ο εισβολέας θα επιλέξει το σημαντικό ή το λιγότερο σημαντικό υλικό.
Τι είναι το VCRS και γιατί δόθηκαν 3,8 εκατ. ευρώ
Το Voice Communication & Recording System – VCRS αποτελεί κρίσιμο σύστημα επικοινωνιών και καταγραφής φωνής για τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας.
Στις 16 Μαρτίου 2026 υπογράφηκε σύμβαση δωρεάς ύψους 3,8 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ για την προμήθεια και εγκατάσταση VCRS για τις ανάγκες των Κέντρων Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας της ΥΠΑ.
Η ύπαρξη και το ύψος της συγκεκριμένης σύμβασης δεν αποτελούν πληροφορία ενός μόνο δημοσιεύματος. Επιβεβαιώνονται από τις ανακοινώσεις των φορέων που συμμετείχαν στη δωρεά και από το νομοθετικό υλικό που ακολούθησε.
Στη χρηματοδότηση συμμετείχαν φορείς και εταιρείες της αεροπορικής αγοράς, ανάμεσά τους ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών, η Fraport Greece, η AEGEAN, η SKY express μέσω της Κρητικές Αεροπορικές Εκμεταλλεύσεις και η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Το περιστατικό του Ιανουαρίου που είχε ήδη σημάνει συναγερμό
Το σημερινό περιστατικό αποκτά μεγαλύτερη πολιτική και διοικητική βαρύτητα επειδή έρχεται μόλις λίγους μήνες μετά το σοβαρό τεχνικό πρόβλημα της 4ης Ιανουαρίου 2026 στις επικοινωνίες του FIR Αθηνών.
Τότε παρουσιάστηκε συνεχής παρεμβολή «θορύβου» σε πολλαπλές συχνότητες, μαζί με δυσλειτουργίες σε τηλεφωνικές γραμμές επιχειρησιακής επικοινωνίας και κυκλώματα δεδομένων. Η ΥΠΑ επέβαλε περιορισμούς στην εναέρια κυκλοφορία για λόγους ασφαλείας και η πλήρης λειτουργία αποκαταστάθηκε το απόγευμα της ίδιας ημέρας.
Υπάρχει όμως και εδώ μία σημαντική διόρθωση: η ίδια η ΥΠΑ είχε ανακοινώσει ότι τα πρωτεύοντα και τα εφεδρικά συστήματα φωνητικής επικοινωνίας παρέμεναν σε λειτουργία καθ’ όλη τη διάρκεια του συμβάντος. Το πρόβλημα ήταν σύνθετο και δεν περιγράφεται σωστά ως απλή «κατάρρευση του VCRS».
Η ουσία: μετά το περιστατικό του Ιανουαρίου η ανάγκη εκσυγχρονισμού των συστημάτων έγινε ακόμη πιο πιεστική. Γι’ αυτό η εικόνα ενός έργου νέας τεχνολογίας να συναντά τώρα ένα τόσο πεζό εμπόδιο όπως η κλοπή καλωδίων μέσα από εγκαταστάσεις της ΥΠΑ δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως γραφική λεπτομέρεια.
Χρόνια καθυστερήσεων και τώρα… κλοπή καλωδίων
Το VCRS δεν εμφανίστηκε ξαφνικά ως ανάγκη το 2026.
Η ίδια η ΥΠΑ έχει περιγράψει τα προηγούμενα χρόνια καθυστερήσεις, τεχνικά ζητήματα και διαδικασίες που παρέμεναν επί μακρόν σε εκκρεμότητα γύρω από την ανανέωση των συστημάτων αεροναυτιλίας.
Ήδη από παλαιότερες ανακοινώσεις της αναφερόταν ότι η διαδικασία για νέα συστήματα επικοινωνίας φωνής είχε αντιμετωπίσει προβλήματα που εκκρεμούσαν από το 2018, ενώ παράλληλα προωθούνται νέοι πομποδέκτες VHF VoIP, νέα ραντάρ και ευρύτερο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Αυτό είναι που κάνει το σημερινό περιστατικό πολιτικά ενοχλητικό.
Όταν ένα κράτος προσπαθεί, μετά από χρόνια καθυστερήσεων, να εκσυγχρονίσει κρίσιμες υποδομές, το ελάχιστο που περιμένει κανείς είναι να μπορεί να προστατεύσει το υλικό που έχει ήδη φτάσει στις εγκαταστάσεις του.
Δύο διαφορετικά έργα που δεν πρέπει να μπερδεύονται
Στη δημόσια συζήτηση εμφανίζονται διαφορετικά ποσά και διαφορετικές ονομασίες συστημάτων, κάτι που μπορεί εύκολα να προκαλέσει σύγχυση.
Η σύμβαση δωρεάς του Μαρτίου αφορά το VCRS των 3,8 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, η ΥΠΑ είχε αναφέρει τον Ιανουάριο ξεχωριστό έργο για νέο VCS/RCS στο Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας, με συμβατικό κόστος περίπου 4,7 εκατ. ευρώ, καθώς και προμήθεια 495 νέων πομποδεκτών VHF VoIP ύψους περίπου 4,2 εκατ. ευρώ.
Πρόκειται για διαφορετικά σκέλη του συνολικού εκσυγχρονισμού και δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως ένα και το ίδιο έργο.
Τέσσερις απαντήσεις που οφείλει η ΥΠΑ
- Πώς παραβιάστηκε η περίφραξη και πόσο χρόνο παρέμειναν οι δράστες στον χώρο;
- Ποιος είχε την ευθύνη φύλαξης της συγκεκριμένης εγκατάστασης την ώρα της κλοπής;
- Τι ακριβώς και πόσο υλικό αφαιρέθηκε και πότε θα αντικατασταθεί;
- Θα αλλάξουν τα μέτρα ασφάλειας μετά το περιστατικό ώστε να μην επαναληφθεί;
Μέχρι τη σύνταξη του άρθρου δεν εντοπίσαμε δημόσια ανακοίνωση της ΥΠΑ που να απαντά αναλυτικά στα παραπάνω. Υπάρχουν δημοσιογραφικές πληροφορίες ότι το έργο του VCRS δεν επηρεάζεται, αλλά το ερώτημα της φύλαξης παραμένει ανεξάρτητα από το μέγεθος της υλικής ζημιάς.
Δεν έπεσε το FIR. Έπεσε όμως ξανά το επίπεδο των δικαιολογιών που μπορεί να γίνει αποδεκτό.
Το ότι τα κλεμμένα καλώδια μπορούν να αντικατασταθούν και ότι, σύμφωνα με τις νεότερες πληροφορίες, δεν καθυστερεί το VCRS είναι ασφαλώς θετικό. Δεν είναι όμως απάντηση στο πώς άγνωστοι μπήκαν σε εγκαταστάσεις της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, πήραν υλικό ενός κρίσιμου έργου και έφυγαν. Η ασφάλεια των αερομεταφορών χτίζεται με σύγχρονα συστήματα. Η ασφάλεια των ίδιων των συστημάτων αρχίζει πολύ πιο απλά: από μια εγκατάσταση στην οποία δεν μπορεί να μπαίνει όποιος θέλει.
