Μια εξέλιξη που χαρακτηρίζεται ορόσημο στη θεραπεία ενός από τους πιο επιθετικούς καρκίνους ανακοίνωσε ο αμερικανικός FDA. Το daraxonrasib, με εμπορική ονομασία Rasonque, εγκρίθηκε για συγκεκριμένους ενήλικες με μεταστατικό αδενοκαρκίνωμα του παγκρέατος, αφού μεγάλη κλινική μελέτη έδειξε διάμεση συνολική επιβίωση 13,2 μηνών έναντι 6,7 μηνών με τη συνήθη χημειοθεραπεία.
Το αποτέλεσμα που ξεχωρίζει: Στην κλινική δοκιμή των 500 ασθενών, η διάμεση συνολική επιβίωση ήταν 13,2 μήνες με daraxonrasib, έναντι 6,7 μηνών με τις θεραπείες χημειοθεραπείας της ομάδας ελέγχου.
Ένα χάπι απέναντι σε έναν από τους δυσκολότερους καρκίνους
Το Rasonque είναι από του στόματος θεραπεία που λαμβάνεται μία φορά την ημέρα και στοχεύει την οικογένεια πρωτεϊνών RAS, οι οποίες παίζουν κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη των περισσότερων αδενοκαρκινωμάτων του παγκρέατος.
Η μετάλλαξη του KRAS βρίσκεται στη συντριπτική πλειονότητα αυτών των όγκων και για δεκαετίες αποτελούσε έναν εξαιρετικά δύσκολο θεραπευτικό στόχο. Η δυνατότητα φαρμακευτικής παρέμβασης σε αυτόν τον μηχανισμό αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αλλαγές που έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια στην έρευνα για τον καρκίνο του παγκρέατος.
13,2 μήνες αντί για 6,7
Η έγκριση στηρίχθηκε σε τυχαιοποιημένη πολυκεντρική μελέτη με 500 ενήλικες ασθενείς που έπασχαν από μεταστατικό αδενοκαρκίνωμα παγκρέατος και η νόσος τους είχε προχωρήσει μετά από προηγούμενη συστηματική θεραπεία.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν μεταξύ θεραπείας με daraxonrasib και χημειοθεραπείας που επέλεγε ο θεράπων ιατρός.
- Διάμεση συνολική επιβίωση: 13,2 μήνες έναντι 6,7 μηνών.
- Διάμεση επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου: 7,2 μήνες έναντι 3,6 μηνών.
- Αντικειμενική ανταπόκριση στον όγκο: 30% έναντι 11%.
Πρόκειται για ουσιαστική διαφορά σε μία νόσο όπου οι διαθέσιμες επιλογές μετά την αποτυχία προηγούμενης θεραπείας παραμένουν περιορισμένες.
Η κρίσιμη διευκρίνιση: Το αποτέλεσμα δεν σημαίνει ότι το φάρμακο θεραπεύει τον καρκίνο του παγκρέατος. Σημαίνει ότι, στην ομάδα ασθενών που μελετήθηκε, πέτυχε πολύ σημαντική παράταση της διάμεσης επιβίωσης σε σύγκριση με τη θεραπεία ελέγχου.
Ποιοι ασθενείς αφορά η έγκριση
Η έγκριση δεν αφορά κάθε περίπτωση καρκίνου του παγκρέατος.
Το daraxonrasib εγκρίθηκε στις ΗΠΑ για ενήλικες με μεταστατικό αδενοκαρκίνωμα του παγκρέατος που έχουν ήδη λάβει τουλάχιστον μία προηγούμενη συστηματική θεραπεία ή δεν μπορούν να λάβουν θεραπευτικό σχήμα με συνδυασμό πολλών φαρμάκων.
Το αδενοκαρκίνωμα αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου του παγκρέατος και αντιστοιχεί περίπου στο 90% έως 95% των νέων περιστατικών της νόσου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Γιατί η εξέλιξη θεωρείται τόσο σημαντική
Ο καρκίνος του παγκρέατος παραμένει μία από τις δυσκολότερες κακοήθειες στην αντιμετώπιση, κυρίως επειδή συχνά διαγιγνώσκεται όταν έχει ήδη προχωρήσει ή δώσει μεταστάσεις.
Η επιθετική βιολογία της νόσου, η καθυστερημένη διάγνωση και η περιορισμένη αποτελεσματικότητα των διαθέσιμων θεραπειών έχουν διατηρήσει την πρόγνωση σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με αρκετούς άλλους καρκίνους.
Το γεγονός ότι μία στοχευμένη θεραπεία κατάφερε να επηρεάσει τόσο έντονα τη συνολική επιβίωση δημιουργεί πλέον νέο πεδίο έρευνας όχι μόνο για τον καρκίνο του παγκρέατος αλλά και για άλλους όγκους που καθοδηγούνται από μεταλλάξεις της οικογένειας RAS.
Υπάρχουν και σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες
Όπως κάθε αντικαρκινική θεραπεία, το daraxonrasib δεν στερείται ανεπιθύμητων ενεργειών.
Μεταξύ των συχνότερων έχουν καταγραφεί εξάνθημα, διάρροια, φλεγμονή του στόματος, ναυτία, κόπωση, έμετος, κοιλιακός πόνος, οίδημα, μειωμένη όρεξη και αιμορραγία.
Στις προειδοποιήσεις της θεραπείας περιλαμβάνονται επίσης σοβαρές δερματολογικές αντιδράσεις, γαστρεντερική διάτρηση και διάμεση πνευμονοπάθεια ή πνευμονίτιδα.
Η χορήγησή της επομένως αφορά εξειδικευμένη ογκολογική αντιμετώπιση και απαιτεί ιατρική επιλογή και παρακολούθηση του ασθενούς.
Μια μάχη δεκαετιών με το KRAS
Η σημασία της έγκρισης ξεπερνά το συγκεκριμένο φάρμακο. Το KRAS ήταν επί δεκαετίες ένας από τους πιο γνωστούς αλλά ταυτόχρονα δυσκολότερους στόχους της ογκολογίας.
Η ανάπτυξη θεραπειών που μπορούν να μπλοκάρουν αποτελεσματικά τις οδούς RAS αλλάζει πλέον ένα πεδίο το οποίο για χρόνια θεωρούνταν σχεδόν απροσπέλαστο φαρμακευτικά.
Η ίδια τεχνολογία μελετάται και σε άλλες μορφές καρκίνου, μεταξύ των οποίων όγκοι του πνεύμονα, γεγονός που αυξάνει το επιστημονικό ενδιαφέρον γύρω από την εξέλιξη.
Από 6,7 σε 13,2 μήνες διάμεσης συνολικής επιβίωσης. Για έναν καρκίνο που παραμένει από τους πιο επιθετικούς και δύσκολους στη θεραπεία, η διαφορά είναι μεγάλη. Το daraxonrasib δεν αποτελεί ίαση, αλλά ανοίγει μία νέα θεραπευτική πόρτα εκεί όπου για δεκαετίες οι επιλογές ήταν εξαιρετικά περιορισμένες.
